Jean Jouzel

De extreme hittegolf die ons teistert toont onomstotelijk aan dat ons klimaat in sneltempo ontaardt en dat radicale actie urgenter is dan ooit tevoren. Terwijl onze politieke leiders de crisis minimaliseren of verlamd toekijken, tellen gewone burgers de hittedoden en tellen fossiele energiebedrijven hun miljardenwinsten.

Waar Roemenië vanouds een bosrijk land was, staan de (oer)bossen en de natuur er vandaag onder grote druk van vaak illegale houtkap, economie en toerisme. De verantwoordelijkheid van meubelbedrijven is daarbij verpletterend. Maar Europese regelgeving volgt te traag en is te weinig doeltreffend.

Middenveldorganisaties en oppositiepartijen komen met voorstellen om de overwinsten van oliebedrijven te belasten en de prijzen onder controle te houden. Zo neemt de druk op de regering om maatregelen te nemen in deze energiecrisis toe.

Onze energie-intensieve industrie zit tussen hamer en aambeeld. De klimaatdoelen nopen bedrijven tot gigantische investeringen, maar die komen nauwelijks van de grond. Ondertussen zetten oorlogen, energieschokken en Chinese overproductie extra druk, terwijl de plannen van de Vlaamse Klimaatsprong hoogst discutabel zijn.

180 grote fossiele en cementbedrijven zijn door hun uitstoot van broeikasgassen verantwoordelijk voor de helft van de toename van hittegolven, blijkt uit nieuw onderzoek waar ook Belgische wetenschappers aan hebben meegewerkt. Vooral Amerikaanse en Chinese bedrijven hebben een buitengewoon grote impact. De bevindingen kunnen mogelijk een verschil maken bij toekomstige klimaatzaken.

Een baanbrekende studie in Nature linkt de toename van extreme hittegolven aan de uitstoot van ’s werelds grootste producenten van fossiele brandstoffen. Onderzoekers van de VUB spreken van ‘nieuw en direct wetenschappelijk bewijs van de verantwoordelijkheid van individuele bedrijven.’

De datacenters die ons AI-gebruik moeten trekken, gebruiken stroom die ergens vandaan moet komen – meer en meer uit kernenergie, volgens de bedrijven zelf – en heel veel water. Ook hebben ze grondstoffen nodig die zelden gerecycled worden. ‘Sommigen hopen dat AI zelf iets zal uitvinden dat ons hieruit haalt. Dat is mogelijk, maar er is geen bewijs voor.’

Belgische banken investeren nog steeds miljarden in bedrijven die bijdragen aan grootschalige ontbossing. Dat blijkt uit het nieuwe onderzoeksrapport van FairFin en Bos+.

Andrew Barto en Richard Sutton, hebben de prestigieuze Turing Award ontvangen voor hun baanbrekende werk in reinforcement learning dat de basis vormt voor veel AI-systemen. Maar ze gebruiken dit moment om de noodklok te luiden over de gevaren van de huidige AI-industrie, omdat voor veel AI-bedrijven winst belangrijker is dan veiligheid.

Hoog in het noorden van Nederland woedt een offensief in de transitie naar nieuwe vormen van industrie. De gaswinning verschuift er van land naar zee. Milieuactivisten kunnen afremmen, maar de projecten stoppen lukt hen niet.