Jean Jouzel

De regenval en de verdeling van de regen is in 2024 onregelmatiger en extremer geworden. Dat blijkt uit een nieuw rapport van de WMO, de VN-klimaatdienst. 60 procent van alle rivieren wereldwijd had daardoor ofwel een te hoog, ofwel een te laag waterpeil. De ene regio kreeg te maken met droogte, de andere met zware overstromingen door een verstoorde waterkringloop, een gevolg van de klimaatverstoring.

Hoewel er meer dan 6000 rivieren door het Nepalese landschap kronkelen, is het steeds moeilijker voor de Nepalezen om toegang te krijgen tot water. Er is steeds minder water, er is de klimaatverandering en de systemen om water te beheren zijn ook nog eens complex. Water was lange tijd een gedeeld en publiek goed in Nepal, maar die solidariteit maakt geleidelijk aan plaats voor conflict.

Bijna een derde van alle antibiotica die door mensen wordt ingenomen, komt uiteindelijk in onze rivieren terecht. Dat is schadelijk voor het waterleven, en het kan ook bacteriën resistenter maken, waarschuwen experts.

Rivieren, beken en meren ‘ademen’ zuurstof zoals wij dat doen, zeggen wetenschappers. Maar onder menselijke invloed zijn ze aan het verstikken en dat heeft grote gevolgen voor mens en milieu.

De Europese lidstaten slagen er al sinds 2010 amper in om de kwaliteit van het oppervlaktewater, zoals meren en rivieren, te verbeteren. Dat blijkt uit een nieuwe, uitgebreide doorlichting door het Europees Milieuagentschap. Tegen 2027 moeten alle Europese waterlichamen in goede staat zijn, maar momenteel haalt slechts 1 op de 3 rivieren en meren de lat. In België is de toestand bovendien extra prangend: de landbouw pompt veel grondwater op én veroorzaakt vervuiling.

Vorig jaar stonden rivieren wereldwijd op hun laagste punt in meer dan drie decennia. Het is maar een van de vele tekenen van de klimaatverandering, stelt de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) in een nieuw rapport.

In de helft van alle landen ter wereld gaan zoetwatersystemen erop achteruit, waarschuwen de VN. Rivieren krimpen, waterlagen verdwijnen en de vervuiling neemt toe.

De Raad voor Vergunningsbetwistingen vernietigde zonet de lozingsvergunning voor Ineos Aromatics in Geel. Vandaag loost het bedrijf 1.000 keer meer kobalt in de Grote Nete dan wat gezond is volgens de milieunorm. De beslissing bevestigt onderstreept de ernst van de situatie: zolang onze waterlopen er zo slecht aan toe zijn, moet elk bedrijf dat schadelijke stoffen loost rekening houden met de Europese wetgeving, die al meer dan 24 jaar van kracht is.”‘Dit kan een kantelpunt worden voor het hele vergunningsbeleid,” zeggen Natuurpunt en BBL. “Het is een overwinning voor meer gezonde waterlopen en dus ook gezonde burgers.”

Er is dringend behoefte aan betere samenwerking om de gevolgen van de klimaatcrisis op drie belangrijke rivieren in Zuid-Azië te temperen, zeggen experts. De Brahmaputra, de Indus en de Ganges bieden voedsel en water aan bijna een miljard mensen.

Europese rivieren bevatten een mix van meer dan 500 schadelijke chemicaliën, blijkt uit Duits onderzoek. Die vormen vooral voor ongewervelde organismen een gevaar.