Rise for climate belgium

Quelque deux cents personnes, selon la police, se sont rassemblées jeudi en fin de matinée place de la Monnaie à Bruxelles pour lancer une nouvelle campagne, baptisée Climate Alarmist, dont le but est de revendiquer le terme "climato-alarmiste" comme un étendard plutôt qu'une insulte.

De schok was groot in de Europese regeringskamers. Bijna honderd mensen verloren hun leven. Vele honderden waren hen al voorgegaan. De reactie liet niet op zich wachten: een Europese spoedconferentie. Dat klinkt hoopgevend. Tot je ontdekt waarover die conferentie gaat.

Het is tragisch hoe de politiek brandjes blijft blussen, maar doortastende plannen uitblijven, schrijft MO*columnist Jonas Van der Slycken. ‘In plaats van te besparen dienen we volop te investeren in een klimaatrobuuste samenleving.’

In België zijn dit jaar al 117 natuurbranden geteld, al 2 meer dan in heel 2025. Vooral de provincie Limburg wordt zwaar getroffen. Dat blijkt uit cijfers van de UGent: "De impact van klimaatverandering beperkt zich niet tot de landen rond de Middellandse Zee. Ook in België stijgt het risico", waarschuwen de onderzoekers.

Jean-Pascal van Ypersele, misschien wel de meest vooraanstaande klimaatwetenschapper van ons land, laakt het volgens hem ontoereikende klimaatbeleid. Dat heeft er mee toe geleid dat er in België deze zomer al 2.000 hittedoden vielen, zegt hij. "Politici kunnen niet zeggen dat ze niet wisten wat hen te doen stond."

Precies vijf jaar na de overstromingen in Verviers en Pepinster, die aan 41 Belgen het leven kostten, belooft Brussels staatssecretaris van Klimaat Ans Persoons dat er een monument komt voor de klimaatslachtoffers.

De bosbranden die vandaag Europa teisteren, zijn een gevolg van de klimaatverandering waarvoor wetenschappers al decennialang waarschuwen. Dat zegt hoogleraar duurzaamheid Hans Bruyninckx. Ondanks de grote impact van de klimaatverandering op onze gezondheid, blijft een serieus politiek antwoord volgens hem achter. "Wij worden al lang weggezet als klimaatalarmisten, maar helaas zijn de wetten van de fysica wat ze zijn."

Kunnen we met een ongeziene klimaatingreep aan El Niño sleutelen en de gevolgen ervan indijken? Een groep Amerikaanse wetenschappers denkt van wel. Ze komen op de proppen met een staaltje ‘klimaatengineering’.

Steden en gemeenten moeten een versnelling hoger schakelen om zich voor te bereiden op klimaatrisico's, zoals zware overstromingen. Daarvoor waarschuwt CERAC, het centrum dat de klimaatrisico's in ons land analyseert, 5 jaar na de waterbom in het oosten van België. Het centrum wijst op 3 grote knelpunten: te weinig personeel en geld, te ingewikkelde instrumenten en een versnipperde bevoegdheidsverdeling.

De Amerikaanse schrijfster Rebecca Solnit geeft met haar nieuwste boek actievoerders hoop. Ondanks tegenwerking en de wereldwijde rampspoed rond klimaat, autoritair leiderschap en ondermijning van minderheden is volgens haar onderhuids een succesvolle beweging gaande richting blijvende verbeteringen.

De tropische gletsjers in het Oegandese Rwenzori-gebergte zijn bijna verdwenen door de klimaatopwarming. Nochtans zijn miljoenen mensen in het droge seizoen afhankelijk van hun smeltwater. Zelfs de god Kithasamba wordt bedreigd in zijn voortbestaan.

Van nature voorkomende bacteriën kunnen planten helpen om met een toenemende verzilting van de bodem om te gaan. Wetenschappers hopen op een doorbraak voor boeren over de hele wereld die door de klimaatverandering steeds vaker met zoute grond te maken krijgen.

Schelden is normaal geworden, stelt Walter Zinzen vast. In de Wetstraat en de studio van De Afspraak worden klimaatactivisten bestempeld als “terroristen” en journalisten als ‘linkse ratten die verdelgd moeten worden’. Kritische stemmen worden monddood gemaakt. Karaktermoord als sluipend gif voor de democratie.

Terwijl het zuiden van Europa nog meer dan normaal geteisterd wordt door bosbranden, krijgen de Verenigde Staten een hittegolf over zich heen. Met het weerfenomeen El Niño heeft dat weinig te maken. We voelen vooral de gevolgen van de klimaatverandering.

De extreme hittegolf die ons teistert toont onomstotelijk aan dat ons klimaat in sneltempo ontaardt en dat radicale actie urgenter is dan ooit tevoren. Terwijl onze politieke leiders de crisis minimaliseren of verlamd toekijken, tellen gewone burgers de hittedoden en tellen fossiele energiebedrijven hun miljardenwinsten.

De klimaatopwarming treft lang niet alleen soorten in tropische regio’s, blijkt uit grootschalig onderzoek. In gematigde gebieden verdwijnen ook al volop dier- en plantensoorten omdat het te warm wordt.

Airconditioning kan levens redden tijdens hittegolven, dat staat buiten kijf. Maar wat gebeurt er wanneer we koelte louter als technisch probleem behandelen? Antropoloog Nick Rahier waarschuwt voor het airco-optimisme van Maarten Boudry, dat hitte reduceert tot temperatuur en de gekoelde bubbel verkoopt als toekomstbeeld. Want toegang tot koelte is allesbehalve gelijk verdeeld. Echt klimaatbeleid begint net bij wie buiten die bubbel achterblijft.

Hagel kan grote schade veroorzaken, vooral aan landbouwgewassen. Voorspellen of het zal hagelen is erg moeilijk, omdat het van veel verschillende factoren afhangt. Toch legden Australische onderzoekers alle kennis bij elkaar om in kaart te brengen hoe de klimaatopwarming hagel beïnvloedt.

Het WK voetbal in de VS, Mexico en Canada is het meest vervuilende tot nu toe. Dat berekende een groep onderzoekers die klimaatschade in de sportwereld onder de aandacht wil brengen. Vooral de extra wedstrijden, door de uitbreiding van het aantal deelnemende landen, veroorzaken veel uitstoot. Op de volgende WKs zit er weinig beterschap in. De doelstelling van FIFA om in 2040 klimaatneutraal te zijn, is daardoor weinig haalbaar.

Het KMI start het project 'Tales of Future Weather', dat klimaatwetenschap omzet naar concrete scenario’s van extreem weer zoals hitte, droogte en hevige neerslag. Zo worden de gevolgen van klimaatverandering tastbaar en kunnen we ons beter voorbereiden. Het project benadrukt dat burgers zelfredzamer moeten worden. "Er komt heel wat op ons af."

Een nieuwe El Niño komt eraan en hij belooft stevig te worden. Wetenschappers waarschuwen voor extreme droogtes, hevige overstromingen en een recordwarme wereldtemperatuur. Maar achter die waarschuwingen schuilt een fundamentelere vraag: maakt klimaatverandering de effecten van El Niño heviger?

De klimaatcrisis is rechtstreeks verbonden met de wereldwijde wapenwedloop, schrijven Bert Engelaar en Sacha Dierckx van vakbond ABVV. Dat een vakbond pleit voor vrede en een rechtvaardig klimaatbeleid is voor hen meer dan logisch: Klimaatinvesteringen komen in tegenstelling tot de oorlogsuitgaven wél de toekomstige generaties ten goede.

Door de klimaatverandering, en met name bosbranden en overstromingen, zijn er steeds meer gebieden in Europa waar het zo goed als onmogelijk wordt om een verzekering af te sluiten. Het toont aan hoe verzekeringen – het mechanisme waarmee moderne samenlevingen uiteenlopende risico's afdekken – structureel tekortschieten in het nieuwe klimaattijdperk, schrijft Clotilde Cerdan Amiard van de IE University in het Spaanse Segovia.

Het is nog niet te laat: de mensheid kan de ongelijkheid verminderen, de levensstandaard verbeteren en toch de klimaatverandering onder 2 graden Celsius houden, zegt een groep wetenschappers onder wie de Franse topeconoom Thomas Piketty. Maar dan moet de economie wel fundamenteel anders, te beginnen met veel minder werken.

Fidel Castro waarschuwde in 1992 tijdens de VN-Milieuconferentie in Rio al ‘dat de mens als biologische soort door de snelle en progressieve liquidatie van de natuur dreigt te verdwijnen’. Maar het is pas sinds een tiental jaar dat Cuba met de installatie van grote zonnepanelenparken de eerste, grote stappen zet op het vlak van hernieuwbare energie.

De Verenigde Naties hebben 2026 uitgeroepen tot het Internationaal Jaar van Graslanden en Herders. Maar net deze rondtrekkende herders hebben het in de zelfverklaarde republiek Somaliland steeds moeilijker om hun levenswijze te behouden.

Op 29 april publiceerden de Copernicus Climate Change Service (C3S) en de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) hun jaarlijkse rapport “European State of the Climate 2025”. Deze gedetailleerde analyse van het Europese klimaat omvat een brede waaier aan klimaatvariabelen, van de jaarlijkse temperatuur, hitte- en koudestress tot zonneschijnduur en bewolking, van bosbranden tot gletsjers en nog veel meer.

Jan Rotmans strijdt al decennia voor positieve maatschappelijke verandering: als klimaatexpert, hoogleraar transitiekunde, mede-oprichter van Urgenda en sinds kort ook als ondernemer. Hij voorspelt: ‘Alles wat we niet mét de natuur doen, gaat mislukken.’

"Oude kerncentrales opkopen zal de gewone mensen zuur en duur opbreken." Dat zegt Marc Alexander, woordvoerder VAKS (Verenigde Actie voor een Kern Stop).

De stad Amsterdam heeft openbare reclame met fossiele brandstoffen of vlees verboden. Het verbod is ingegeven door het idee dat fossiele brandstoffen en vlees slecht zijn voor het klimaat, door de grote CO2-uitstoot. "Ook in ons land bestaat de vraag naar zo'n reclameverbod, maar er is weinig animo voor bij steden en gemeenten", zegt de Vlaamse Vereniging voor Steden en Gemeenten.

De Belgische milieubeweging reageert geschokt op de onverwachte aankondiging dat de federale regering onderhandelingen zal opstarten met Engie over het nationaliseren van oude kerncentrales. ‘Dit is slecht nieuws voor de energietransitie, het klimaat en de belastingbetaler.’

Europa zal niet ontkomen aan de ernstige gevolgen van de klimaatverandering: ongekende hittegolven, verwoestende bosbranden en een voortdurende afname van de biodiversiteit worden het nieuwe normaal op het continent. Dat is de conclusie van de Europese Staat van het Klimaat 2025.

Het aantal sterfgevallen door hitte, toenemende voedselonzekerheid en snellere verspreiding van ziekten stijgt sterk in Europa. Maar er is ook hoop, want Europa heeft de middelen om het roer te keren, stelt grootschalig onderzoek in het medische tijdschrift The Lancet.

De AMOC, een belangrijke oceaanstroom die onder andere warmte naar Europa brengt, dreigt al tegen 2100 nog maar half zo krachtig te zijn. Daarmee kan het wereldwijde klimaat sneller dan verwacht ontwricht raken. In dat geval zou het bij ons zon 7 graden kouder worden. De enige manier om dat te vermijden, is de uitstoot van broeikasgassen zo snel mogelijk terugdringen, waarschuwt klimatoloog Amaury Laridon.

In 'Klimaatcrisis kent geen grenzen' presenteert auteur Vanessa Nakate een nieuwe, globale visie voor de klimaatbeweging, gebaseerd op rechtvaardigheid. Maar ze vertelt ook haar eigen verhaal als klimaatactiviste uit het Globale Zuiden, en hoe ze te maken kreeg met uitsluiting en – soms zeer letterlijke – uitwissing van haar werk en stem.

Op de Noordpool probeert een Nederlandse start-up om het poolijs dikker te maken met behulp van pompen die zeewater opspuiten tijdens de winter. Kan dit werken? En kunnen we er de klimaatverandering op een of andere manier mee helpen stoppen? De meeste wetenschappers zijn tegen, maar de initiatiefnemers vinden dat we elke optie moeten onderzoeken nu de klimaatcrisis steeds groter wordt. "Wij zijn hier ook maar ingestapt als bezorgde burgers".

Koffieplanten zijn kieskeurig wat betreft temperatuur en neerslag, en ze houden van een vast ritme. Klimaatverandering veroorzaakt dan ook slechte oogsten en dus hoge prijzen in de koffiewereld. Deskundigen zoeken daarom naar nieuwe variëteiten die tegen een stootje kunnen en toch een goede smaak hebben.

Het verschil tussen dag- en nachttemperaturen in de lente wordt steeds groter en dat is geen goed nieuws. Dat zegt docent geografie Kwinten Van Weverberg van de UGent, die verwijst naar de verstoring van het klimaat. Het was vandaag voor het eerst dit jaar ruim warmer dan 20 graden. 's Nachts blijft het nog erg koud met temperaturen net boven het vriespunt.

Onze energie-intensieve industrie zit tussen hamer en aambeeld. De klimaatdoelen nopen bedrijven tot gigantische investeringen, maar die komen nauwelijks van de grond. Ondertussen zetten oorlogen, energieschokken en Chinese overproductie extra druk, terwijl de plannen van de Vlaamse Klimaatsprong hoogst discutabel zijn.

Fossiele brandstoffen zijn gevaarlijk - niet alleen omdat ze de klimaatontwrichting aanjagen, maar ook omdat ze macht concentreren, autoritarisme verankeren en geopolitieke conflicten voeden. Decarbonisatie gaat daarom niet alleen over het bestrijden van de klimaatcrisis, het gaat ook over het herverdelen van macht.

Of het nu gaat over pandemieën, aardbevingen of de nefaste gevolgen van opwarming: met wetenschap en technologie kunnen we ons voorbereiden op rampspoed.

Als er niets wordt ondernomen tegen de klimaatcrisis, zal dat ook onze veiligheid in het gedrang brengen. De Europese begroting voor de komende vijf jaar zet het klimaat dus best centraal, vindt Caroline Herman, VN-Jongerenvertegenwoordiger voor Klimaat bij de Vlaamse Jeugdraad.

Vanaf vanavond kan je kijken naar '2050', een documentairereeks over de klimaatopwarming waarin Eric Goens ons meeneemt naar Antarctica. We zien hoe het zuidpoolgebied de perfecte graadmeter is voor de veranderingen op onze planeet die volop aan het gebeuren zijn, met een steeds sneller tempo.

Het klimaat op aarde is meer uit balans dan ooit is waargenomen, stelt de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) in een jaarlijks rapport. Wetenschappers meten hoeveel warmte de aarde opneemt én weer afgeeft. Nog niet eerder zagen zij dat de aarde zoveel warmte vasthield als in 2025. Sommige van de negatieve gevolgen daarvan, bijvoorbeeld op oceanen, zullen nog honderden jaren - potentieel zelfs duizenden - merkbaar zijn.

CRIN (Child Rights International Network) vraagt met een tentoonstelling in het Europees Parlement meer bescherming van kinderen door strengere Europese wetgeving.

De koningspinguïns rond de Zuidpool slagen er wonderwel in om zich aan te passen aan de gevolgen van de klimaatverandering. Ze broeden vandaag 19 dagen vroeger dan een kwarteeuw geleden. Bovendien overleeft de helft meer jongen. Toch blijft de vraag hoe lang ze zich kunnen blijven aanpassen.

De klimaatverandering gaat steeds sneller. De voorbije 10 jaar warmde ons klimaat op met 0,35 graden Celsius, terwijl dat voordien nog 0,2 graden per decennium was. Dat ontdekten onderzoekers die de kortetermijngevolgen van weerfenomenen, vulkaanuitbarstingen en zonnestraling op de temperatuur wegfilterden. Dat komt, ironisch genoeg, onder andere door onze inspanningen om de industrie en het verkeer properder te maken.

Klimaatverandering is veel meer dan een ecologisch vraagstuk; het is een ‘threat multiplier’ die de wereldorde op scherp zet, zegt klimaatgeneraal Tom Middendorp in een gezamenlijke podcast Mastering Transitions van nlmtd en Change Inc.

De oorlog in het Midden-Oosten doet landen over de hele wereld een versnelling hoger schakelen om minder afhankelijk van olie te worden. Landen die voluit inzetten op elektrificatie hebben een stevige voet voor, schrijft energie-expert Hussein Dia. ‘Minder olieafhankelijkheid is niet enkel klimaatbeleid, het is van vitaal belang voor energiezekerheid en nationale veiligheid.’

De tech-industrie heeft een enorme focus op het terugdringen van CO2-uitstoot. Maar dat maskeert een veel diepere milieucrisis, schrijft ceo Raymond van Eck van Fairphone. ‘Ook groene producten kunnen enorm destructief zijn voor de natuur als we niet verder durven kijken dan alleen onze uitstoot.’

De eerste officiële klimaatmigranten uit eilandstaat Tuvalu zijn in december aangekomen in Australië. Via een nieuw migratieprogramma vonden ze een veilig onderkomen voor de oprukkende zeespiegel. Daarmee is Australië het eerste land ter wereld dat een klimaatvisum in het leven roept, want 'vluchten voor het klimaat' is zo eenvoudig nog niet.

Volgens een Duitse studie kan het geschikte grasland voor runderen, schapen en geiten deze eeuw met 36 tot 50% krimpen door de klimaatverandering. Dat heeft gevolgen voor tientallen miljoenen veetelers en meer dan een miljard dieren.

De Europese Unie moet zich dringend beter voorbereiden op toekomstige én huidige klimaatrampen. Daarvoor waarschuwt een raad van topwetenschappers. De EU heeft onvoldoende gecoördineerde plannen om de gevolgen op te vangen van overstromingen, bosbranden, hitte of droogte.

De CO₂-uitstoot van de industrie moet tegen 2040 met 90 procent dalen, een enorme inspanning. Vlaanderen heeft een sterke basisindustrie met hoge CO₂-emissies: staal, chemie en olieraffinage. Om die ‘oude’ industrie het koolstofneutrale tijdperk binnen te loodsen zijn nieuwe productieprocessen nodig. De Vlaamse regering maakt daar plannen voor, maar op het terrein wil dat voorlopig niet lukken.

Meer dan 2500 plantensoorten hebben het potentieel om zich in het opwarmende Noordpoolgebied te vestigen en bestaande soorten te verdringen. Noorwegen is een van de landen die bijzonder groot gevaar lopen.

China lijkt erin geslaagd om een van de meest onherbergzame woestijngebieden in te dammen door een massaal aanplantingsprogramma. Volgens een nieuwe studie slaat het gebied nu meer CO2 op dan het afgeeft, wat goed nieuws is in de strijd tegen de klimaatverandering.

Journaliste en auteur Tine Hens is een oude bekende bij de trouwe MO*lezer. Ze schrijft al jarenlang artikels en boeken (Het is allemaal de schuld van de Chinezen, Het klein verzet) over het klimaat en geeft er lezingen over. De titel van haar nieuwste boek, Archief van mogelijk verlies, belooft een ontdekking van iets dat we nog niet kwijt zijn.

Er worden weliswaar steeds meer middelen ingezet voor de klimaattransitie van de industrie, maar het niet duidelijk of die middelen wel doeltreffend gaan aangewend worden. De industrielobby wil de kosten voor de uitstap uit de koolstofindustrie afwimpelen over de overheid, op de belastingbetaler. Thomas Goorden, Jelle De Mey en Bart Grugeon Plana zijn zeer kritisch over deze plannen.

In een veranderend klimaat spelen bossen een nog belangrijkere rol: de bodems onttrekken steeds meer methaan aan de atmosfeer naarmate het klimaat wijzigt, hebben Duitse onderzoekers vastgesteld.

Krijgt de Europese industrie korting op haar CO2-uitstoot? Dat is een van dé grote vragen die deze week voorligt op de Europese industrietop. Vooral bedrijven die veel uitstoten, zoals chemische of metaalbedrijven, zeggen dat de Europese klimaatkosten het onmogelijk maken om te concurreren met niet-Europese bedrijven. De Europese Commissie is bereid om het systeem te herzien: "Er zijn geen heilige huisjes."

Belgische woningen dreigen massaal oververhit te raken als gevolg van de klimaatopwarming. Dat is de conclusie van onderzoekers van de KU Leuven over hoe hittebestendig onze woningen zijn - veel te weinig dus. De oplossing? We moeten de zogenoemde 'ladder van koeling' volgen - en het installeren van airco is daarbij slechts de laatste stap. "Er is een mindshift nodig."

Het Olympisch Comité overweegt de Winterspelen en de Paralympische Spelen een maand vroeger te organiseren. Door de klimaatverandering zijn geschikte omstandigheden voor wintersport in februari en maart immers steeds minder gegarandeerd. Volgens het IOC zouden er in 2040 nog slechts 10 gastlanden in aanmerking komen. Waar natuurlijke sneeuw steeds minder vanzelfsprekend is, kan kunstsneeuw een oplossing brengen, maar ook dat heeft zijn limieten.

De economische modellen die gebruikt worden door overheden, pensioenfondsen en centrale banken onderschatten de snel groeiende risico’s van de klimaatverandering, waarschuwen Britse economen. Ze zijn gebaseerd op aannames die niet langer kloppen naarmate de wereld warmer en extremer wordt.

De federale plannen voor de NMBS hebben als enige doelstelling de verdere afbraak van de sociale verantwoordelijkheid van de overheid. Dat is de voornaamste reden waarom de spoormensen staken. Zij willen ons een degelijk treinaanbod bieden en dat willen regeringspartijen Vooruit, CD&V en N-VA niet. Voor hen is de trein een commerciële activiteit met privé-winst en sociale kosten.

De Europese Unie trekt de volgende 2 jaar 500 miljoen euro uit om de Indiase industrie te helpen vergroenen, en nog eens 2 miljard euro via de Europese Investeringsbank voor klimaatbestendige infrastructuur. Die toezeggingen zijn er gekomen in het kader van het nieuwe Europees-Indiase vrijhandelsakkoord. India liet daardoor zijn verzet tegen de Europese CO2-grenstaks CBAM varen.

Voorlopig lijkt het erop dat België geen miljoenenfactuur hoeft te verwachten van de Europese Unie vanwege zijn klimaatbeleid. Na maanden van uitstel oordeelt de Europese Commissie dat het Nationaal Energie- en Klimaatplan (NEKP) dan toch voldoet aan de doelstellingen. Maar dan wel als er de volgende 4 jaar meer aandacht gaat naar hernieuwbare energie en het verduurzamen van het transport. Wordt daar niet snel vooruitgang geboekt, dan dreigen er nieuwe kosten.

Jongeren worstelen met klimaatangst en vooral met woede over het uitblijven van sterk klimaatbeleid, blijkt uit een nieuwe CM-studie. ‘De politiek moet hun ervaring ernstig nemen.’

Verschillende pinguïnsoorten op Antarctica broeden steeds vroeger. Dat blijkt uit onderzoek van de Penguin Watch van de Oxford-universiteit, die de pinguïns gedurende 10 jaar observeerde. Experts vrezen dat 3 pinguïnsoorten daardoor op lange termijn met uitsterven bedreigd zijn.

De voorbije 3 kalenderjaren waren wereldwijd de warmste 3 jaar ooit gemeten. De temperatuur lag gemiddeld ruim anderhalve graad boven het pre-industriële niveau (1850-1899). Dat blijkt uit het nieuwe jaarrapport van de Europese klimaatdienst Copernicus. "Een mijlpaal die we liever niet hadden gezien", zuchtte Mauro Facchini van de Europese Commissie op de persbriefing.

In 2025 hebben zowel China als India minder elektriciteit opgewekt uit steenkool dan het jaar ervoor. Het is 52 jaar geleden dat dat in beide landen tegelijk gebeurt. Als die trend aanhoudt, kan dat een belangrijk keerpunt zijn in de strijd tegen de klimaatverandering. Steenkool is de energiebron met de hoogste CO2-uitstoot. China is momenteel de grootste uitstoter van broeikasgassen ter wereld, India staat op de derde plaats.

Mangrovebossen langs de Amerikaanse kust breiden zich uit naar het noorden, blijkt uit onderzoek van de VUB. Het toont aan dat de klimaatverandering de kusten al aan het veranderen is, met gevolgen voor biodiversiteit, CO2-opslag en kustbescherming.

De tien grootste klimaatrampen hebben samen bijna 125 miljard dollar aan schade veroorzaakt vorig jaar. ‘De kostprijs voor aanhoudend gebruik van fossiele brandstoffen en politiek uitstelgedrag.’

Zürich wordt wereldwijd beschouwd als een van de steden met het beste openbaar vervoer. Het systeem is efficiënt, stipt en gebruiksvriendelijk.

In dit interview met Tine Hens, historicus en klimaatjournalist, vertelt ze ons over haar nieuwe boek en tentoonstelling 'Archief van Mogelijk Verlies'. In dit werk archiveert ze planten, dieren en natuurfenomenen die we dreigen te verliezen door menselijke activiteiten en klimaatverandering.

We bevinden ons in een moment van diepgaande crisis voor zowel het liberalisme als het kapitalisme. Toenemende ongelijkheid, stagnerende productiviteit en klimaatafbraak – om er maar een paar te noemen – ondermijnen ons sociale systeem. In 2026 zullen deze crises, volgens econoom Grace Blakeley, alleen maar moeilijker te negeren worden.

2026 wordt cruciaal voor het klimaat: de hoop van Parijs is voorbij, want de VN erkent dat we de grens van 1,5 graden opwarming van de aarde overschrijden. Terwijl koraalriffen verdwijnen en tropische bossen meer CO₂ uitstoten dan ze opnemen, blijft de politiek achter. Toch ontstaan positieve kantelpunten: hernieuwbare energie zal voor het eerst meer stroom leveren dan steenkool.

2025 voelde als een jaar waarin alles tegelijk verschoof: sociaal afbraakbeleid door regering-De Wever, een muilkorf voor het Vlaamse middenveld, klimaat dat door het lint gaat, oorlogstaal als norm en extreemrechts dat overal zuurstof krijgt. En toch: er was tegenwind. Veel. Een overzicht van een bangelijk jaar, en van het verzet ertegen.

De enorme verwoesting die cycloon Ditwah in Sri Lanka heeft aangebracht is veel erger geworden omdat wetenschappelijke waarschuwingen jarenlang werden genegeerd, zeggen klimaatdeskundigen. Ze benadrukken dat dezelfde fout niet mag gemaakt worden bij de wederopbouw.

MO*columniste Bieke Purnelle blikt terug op een jaar dat zich niet laat samenvatten in lijstjes of polls. Het is een uitgebreide inventaris van geweld, klimaatcrisis, moreel verval en politieke lafheid, maar ook een zoektocht naar verzet en menselijkheid. Een jaar om snel te vergeten, en vooral om nooit te vergeten.

10 jaar na het Klimaatakkoord van Parijs hebben de voorzitters van de Vlaamse Ouderenraad (Vlora), Okra, S-plus en GroenPlus samen met Grootouders voor het Klimaat (GvhK) het klimaatalarm afgekondigd (zie klimaatalarm.be). Ze stelden toen een verklaring op (zie hier) gericht aan de klimaatministers Melissa Depraetere (Vlaanderen) en Jean-Luc Crucke (federaal). Beide ministers waren bereid om de ondertekenaars op hun kabinet te ontvangen.