Opvolging

MO*columniste Bieke Purnelle blikt terug op een jaar dat zich niet laat samenvatten in lijstjes of polls. Het is een uitgebreide inventaris van geweld, klimaatcrisis, moreel verval en politieke lafheid, maar ook een zoektocht naar verzet en menselijkheid. Een jaar om snel te vergeten, en vooral om nooit te vergeten.

De klimaattop van dit jaar leverde een tastbare stap vooruit op richting een wereldwijde transitie, maar liet belangrijke kansen liggen op het vlak van financiering en en het stoppen van fossiele brandstoffen. Tien jaar na het belangrijke klimaatakkoord van Parijs, had er een pakket moeten liggen dat het verschil maakt voor de gemeenschappen die de zwaarste klappen opvangen van de klimaatcrisis. Die belofte wordt helaas niet waargemaakt.

Terwijl hij op COP30 van het ene panelgesprek naar het andere snelt, beseft klimaatactivist en MO*columnist van de maand Benjamin Van Bunderen Robberechts: echte verandering begint niet hier. Wie de klimaatcrisis wil aanpakken, moet luisteren naar de mensen die nooit de kans kregen om te wachten en noodgedwongen de handen uit de mouwen staken.

Deze week gaat de klimaatconferentie COP30 van start in het Braziliaanse Belém. Maar volgens de Ecuadoraanse oud-politica en gedreven diplomate María Fernanda Espinosa zijn zulke massabijeenkomsten niet de juiste formule om de klimaatcrisis aan te pakken. ‘Op een samenkomst van 80.000 mensen kan je geen beleid uitwerken.’

Nobelprijswinnaar economie Joseph Stiglitz waarschuwt dat de groeiende kloof tussen arm en rijk even gevaarlijk is voor de wereld als de klimaatcrisis. In haar rapport roept de commissie onder zijn voorzitterschap de G20-landen op het probleem grondig te bestuderen en snel aan te pakken.

In How We Sold Our Future: The Failure to Fight Climate Change serveert Jens Beckert ons een analyse van de klimaatcrisis als een kom havermout: voedzaam, degelijk en zonder poespas.

Door geen pad naar reductiedoelen te creëren lieten de VN-klimaatconferenties vrij spel aan de neoliberale vrije markt. Geïndustrialiseerde landen konden zo hun verantwoordelijkheid verder voor zich uitschuiven, meent expert internationale betrekkingen Frank Gerits van de Universiteit Utrecht. ‘Het is tijd dat we de oplossingen voor de klimaatopwarming niet gaan zoeken bij dezelfde actoren die deze crisis veroorzaakt hebben.’

Gisteren liepen 30.000 mensen in de klimaatmars door Brussel met op kop een grote delegatie van de Grootouders voor het Klimaat en haar ambassadeurs. De klimaatcrisis blijft een pertinente en acute crisis en de mars liet weer eens zien dat de burger zich daarvan bewust is.

Het gaat niet om een specifieke maatregel, maar om kritiek op een systemische benadering van onderinvestering van de overheid in cruciale domeinen voor de klimaattransitie, en een riskante gok op particuliere investeringen.

Nadat een recente hittegolf Europa van Portugal tot Turkije teisterde komt er in augustus een tweede meer intense golf aan die zich volgens voorspellingen zal uitstrekken tot heel Frankrijk, de Benelux en ook Noordelijk Europa treft. De onwil om deze klimaatcrisis ernstig te nemen dreigt onomkeerbare gevolgen te hebben.

In het Groot Barrièrerif (Great Barrier Reef) in Australië was er het afgelopen jaar een grote afname van de 'coral cover', het percentage van het rifoppervlak dat bedekt is met levende harde koralen. Het gaat om de grootste daling sinds het begin van de metingen, aldus de onderzoekers van het Australian Institute of Marine Sciences (AIMS). Volgens de onderzoekers is de klimaatcrisis de voornaamste oorzaak.

Vergeet de beloftes van politici: de kosten van levensonderhoud zullen blijven stijgen, en de schuldige is dichterbij dan je denkt. Dit artikel onthult hoe de klimaatcrisis – van smeltende gletsjers tot extreme weersomstandigheden – nu al direct je portemonnee raakt en waarom de prijzen zullen blijven pieken.

De Belg is duidelijk meer bereid om zelf positieve klimaatkeuzes te maken dan de gemiddelde Europeaan, zoals zonnepanelen installeren of energiezuinige huizen kopen. Dat blijkt uit een nieuwe Eurobarometer-peiling. Toch vindt de Belg dat het eerder aan de EU, de federale regering en de industrie is om de klimaatcrisis aan te pakken dan aan hij- of zijzelf.

Als we willen dat iedereen zich kan aanpassen aan klimaatverandering, zijn technische ‘ingenieursoplossingen’ alleen niet voldoende. Daarvoor is ook een sterke sociale infrastructuur nodig. Juist nu de overheid het maatschappelijke middenveld onder druk zet, verschijnt er een studie van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) die hier dieper op ingaat.

Op zondag 5 oktober 2025 organiseert de Klimaatcoalitie een klimaatmars in Brussel. De Klimaatcoalitie verenigt een brede waaier aan ngo’s, mutualiteiten, vakbonden en burgerbewegingen uit heel België. Deze 100 organisaties voeren sinds 2008 campagne voor “eerlijke en noodzakelijke maatregelen om de klimaatcrisis aan te pakken”.