Focus Climat

Na zestien jaar alleenheerschappij van Viktor Orbán en afbraak van de democratie heeft oppositiepartij Tisza de verkiezingen gewonnen. MO* journalist Pieter Stockmans sprak in Boedapest met experten en journalisten. ‘Hoe historisch dit resultaat ook is voor Hongarije en Europa, toch moeten we de overwinningsroes temperen.’

De opkomst van het populisme in Europa zo’n tien jaar geleden, had lang niet alleen te maken met migratie. Dagelijkse financiële zorgen en frustratie over het werk waren erg belangrijke factoren, toont onderzoek aan de Universiteit van Cambridge.

"Deze crisis is het zoveelste onmiskenbare argument om de transitie naar hernieuwbare energie te versnellen." Dat schrijft Joeri Thijs van Greenpeace.

Fossiele brandstoffen zijn gevaarlijk - niet alleen omdat ze de klimaatontwrichting aanjagen, maar ook omdat ze macht concentreren, autoritarisme verankeren en geopolitieke conflicten voeden. Decarbonisatie gaat daarom niet alleen over het bestrijden van de klimaatcrisis, het gaat ook over het herverdelen van macht.

In België voelen onafhankelijke mediaorganisaties zoals MO* en Apache de gevolgen van teruggeschroefde of zelfs ronduit geblokkeerde financiële steun. Maar ons land is zeker geen alleenstaand geval. Met de ontbinding van USAID werd ook de steun voor onafhankelijke journalisten en mediaorganisaties over de hele wereld opgeblazen. Journalisten uit Kenia, Kirgizië, Moldavië en Oekraïne vertellen over de impact van die plotse beslissing en over hoe het één jaar later met hen gaat.

Achter de rookwolken boven Beiroet schuilt een radicale visie op een ‘Groot-Israël’. De tactieken uit Gaza worden nu ingezet om Zuid-Libanon te ontvolken, waardoor de weg vrijkomt voor een permanente bezetting en het herschikken van het Midden-Oosten.

Het zijn moeilijke tijden voor vrede en veiligheid. Het laatste nucleaire wapenbeheersingsverdrag is donderdag 5 maart afgelopen. Bovendien stuurt de militaire lobby in Europa ook steeds meer aan op het snel uitbreiden van “vreedzame” kernenergie.

De tech-industrie heeft een enorme focus op het terugdringen van CO2-uitstoot. Maar dat maskeert een veel diepere milieucrisis, schrijft ceo Raymond van Eck van Fairphone. ‘Ook groene producten kunnen enorm destructief zijn voor de natuur als we niet verder durven kijken dan alleen onze uitstoot.’

In het zuiden van Iran werden 165 mensen gedood door een aanval van de VS en Israël op een meisjesschool. Volgens Donald Trump en Benjamin Netanyahu dienen die bombardementen om de mensen in Iran te bevrijden.

Trumps losgeslagen manier om “vrede” te stichten is niet alleen in strijd met de methodes van de Verenigde Naties, maar gaat ook radicaal in tegen cruciale onderzoeksbevindingen. Docent en onderzoeker Lodewijk Van Dycke geeft vijf redenen waarom deze aanpak nooit succesvol kan zijn.

De Europese Unie moet zich dringend beter voorbereiden op toekomstige én huidige klimaatrampen. Daarvoor waarschuwt een raad van topwetenschappers. De EU heeft onvoldoende gecoördineerde plannen om de gevolgen op te vangen van overstromingen, bosbranden, hitte of droogte.

Er worden weliswaar steeds meer middelen ingezet voor de klimaattransitie van de industrie, maar het niet duidelijk of die middelen wel doeltreffend gaan aangewend worden. De industrielobby wil de kosten voor de uitstap uit de koolstofindustrie afwimpelen over de overheid, op de belastingbetaler. Thomas Goorden, Jelle De Mey en Bart Grugeon Plana zijn zeer kritisch over deze plannen.

De industrietop in Antwerpen en Alden Biesen wordt door de media bejubeld, met Bart De Wever in een glansrol. Maar onder de radar zet vooral één speler de agenda: CEFIC, de machtige koepellobby van de chemische industrie.

Elke dollar die de wereld investeert in de bescherming van de natuur staat tegenover 30 dollar die bijdragen aan de vernietiging ervan. ‘Een schrijnend onevenwicht’, stelt een nieuw rapport van het Milieuprogramma van de Verenigde Naties (UNEP).

Trump is niet de eerste Amerikaan die met het idee van een burgeroorlog speelt. Nieuw is dat hij niet zomaar een stem is onder velen maar zetelende president. Zijn agressieve inzet van ICE kan een trigger worden. Hoe realistisch een dergelijk scenario is kan niet zomaar worden bepaald. Het kan echter niet worden uitgesloten.

De voorbije 3 kalenderjaren waren wereldwijd de warmste 3 jaar ooit gemeten. De temperatuur lag gemiddeld ruim anderhalve graad boven het pre-industriële niveau (1850-1899). Dat blijkt uit het nieuwe jaarrapport van de Europese klimaatdienst Copernicus. "Een mijlpaal die we liever niet hadden gezien", zuchtte Mauro Facchini van de Europese Commissie op de persbriefing.

Sociale media worden vaak voorgesteld als een individueel probleem van schermtijd en discipline. Maar wat als het probleem structureel is? Wat als kinderen geen gebruikers zijn, maar grondstof? Deze vader getuigt vanuit persoonlijke ervaring en verbindt die met (politieke) keuzes die dringend herzien moeten worden.

Een zucht van opluchting bij de auto-industrie, nu ze tegen 2035 dan toch niet uitstootvrij moet zijn. Is dit de reddingsboei voor de sector of zal de versoepeling net de afstand met China alleen maar vergroten? En wat ga jij als consument daarvan merken? 5 vragen en antwoorden.

Koop kleren tweedehands en spaar het milieu: het lijkt simpel, maar dat is het niet altijd, stelt Amerikaans onderzoek. Wie vaker tweedehands kleding koopt, blijkt ook vaker nieuwe spullen te shoppen.

Géén stappenplan om het gebruik van fossiele brandstoffen af te bouwen, en geen stappenplan tegen ontbossing. Wél meer geld voor kwetsbare landen om zich beter te wapenen tegen de gevolgen van de klimaatverandering. Er klonk applaus toen de slotverklaring van de 30e VN-klimaatconferentie werd aangenomen, want COP30 is dan toch afgesloten met een akkoord. Maar er is ook veel ontgoocheling, want het slotakkoord is al bij al zwak. Dit staat er (niet) in.